Chemoembolizacja guzów pierwotnych i przerzutowych wątroby

Co to jest chemoembolizacja?


Chemoembolizacja jest metodą leczniczą mającą na celu zahamowanie wzrostu zmiany nowotworowej w obrębie wątroby.

Podawany preparat składa się z materiału embolizacyjnego (drobneh cząsteczki o średnicy kilkuset mikronów), których zadaniem jest wejść głęboko w drobne naczynia guza, które zaopatrują go w krew i substancje odżywcze i zamknąć je uniemożliwiając zmianie dalszy wzrost.

Dodatkowo cząsteczki nasączone są zawiesiną leku chemoterapeutycznego, Doksyrubicyną lub Irinotecanem (w zależności od czułości zmiany na lek), która na przestrzeni następnych kilku godzin uwalnia się stopniowo w pobliżu guza.

Zastosowanie miejscowej terapii, pozwala uzyskać bardzo wysokie stężenia leku w pobliżu zmian a jednocześnie zapobiega przedostawaniu się dużych ilości leku do układu krwionośnego gdzie ich wysokie stężenie jest niepożądane.

Rezultatem jest ograniczenie działań niepożądanych chemioterapii przy możliwości zastosowania wysokich steżeń leku przy samej zmianie.

 

Chemoembolizacja jest najczęściej wykonywana z następujących powodów:

 

  • jako leczenie bólu, u pacjentów z zaawansowanymi zmianami w znacznie powiększonej wątrobie
  • jako leczenie wspomagające konwencjonalną chemioterapię lub radioterapię zmian przerzutowych w wątrobie które nie mogą zostać zakwalifikowane do leczenia chirurgicznego
  • przed leczeniem chirurgicznym zmian w wątrobie, aby zmniejszyć i rozmiar i jednocześnie zakres operacji.
     

Czy są inne sposoby leczenia?

 

Zmiany nowotworowe mogą być również leczone za pomocą systemowej chemioterapii lub w szczególnych przypadkach radioterapii.

Przy odpowiednio dogodnie zlokalizowanych zmianach można wykorzystać metodę termoablacji, w której to nakłuwa się przezskórnie wątrobę oddziałowywuje się na zmiane miejscowo falami radiowymi wysokiej częstotliwości. Inne potencjalne metody leczenia to embolizacja zmian wysoko stężonym alkoholem lub krioterapia. 

 

Jak przeprowadza się taki zabieg?

 

Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu miejscowym. Pierwszym etapem jest nakłucie tętnicy udowej w pachwinie, przez którą to lekarz dostaje się do tętnicy wątrobowej. Wszystko to odbywa się po kontrolą promieniowania rentgenowskiego.

Aby móc uwidocznić naczynia odchodzące od aorty i ukrwienie tętnicze wątroby podczas zabiegu podaje się środek kontrastowy. Podczas jego podawania często pacjenci odczuwają krótkotrwałe ciepło a niekiedy nieco nieprzyjemny smak w ustach.

Następnie lekarz, używając zestawy specjalnych cewników i prowadników wchodzi do tętnicy wątrobowej i dochodzi w miejsce gdzie lokalizuje się zmiana. Gdy już cewnik jest w prawidłowej pozycji, przez jego światło podaje się chemioterapeutyk połączony z drobnymi cząsteczkami embolizacyjnymi. Ich zadaniem jest wejść głębokowo w drobne naczynia które zaopatrują zmianę w krew i substancje odżywcze i je zamknąć uniemożliwiając zmianie dalszy wzrost.

 

 

Rzadko, ze względu na niesprzyjającą anatomię tętniczą wątroby nie można bezpiecznie podać leku do tętnicy wątrobowej. Czasami, sama główna tętnica jest objęta przez nowotwór lub nieprawidłowa i również w takich przypadkach zabieg nie może być bezpiecznie przeprowadzony.

Po wykonaniu zabiegu, wszystkie cewniki i prowadniki są usuwane i zakładany jest opatrunek uciskowy w miejsce wkłucia do tętnicy, który należy utrzymać na miejscu przez kolejną dobę.

Często zabieg powtarza się kilkukrotnie. Ile razy należy go powtórzyć zależy od wielu czynników: rozległości choroby, reakcji na leczenie i ogólnego stanu pacjenta.
 

Jakich powikłań można się spodziewać?

 

Nie ma żadnego zabiegu lekarskiego, który byłby całkowicie wolny od ryzyka powikłań. Pomimo zachowywania najwyższej staranności, w niektórych przypadkach może dojść do powikłań w trakcie lub po zabiegu, które będą wymagały szybkiego leczenia. Niektóre z nich mogą zagrażać życiu.

  • poważne powikłania po cewnikowaniu naczyń są rzadkie. Jednak w niewielkim odsetku przypadków, wprowadzenie cewnika do naczynia może prowadzić do uszkodzenia tętnicy lub wystąpienia zatorów obwodowych.
  • niekiedy, podanie dotętniczo chemioterapii może powodować bóle brzucha, czasami promieniujące do klatki piersiowej i ramion. Bólom trwającym od 12 do 24 godzin mogą towarzyszyć dreszcze i gorączka.
  • krwawienie z miejsca wprowadzenia cewnika może wymagać podania specjalnych leków lub transfuzji krwi lub preparatów krwiopochodnych
     

Działania niepożądane chemioterapii:

  • bóle nadbrzusza, nudności i wymioty
  • gorączka i bardzo rzadko nadwrażliwość pęcherzyka żółciowego (skrajnie rzadko z zapaleniem pęcherzyka żółciowego)
  • każdy chemioterapeutyk ma również swoje własne specyficzne i rzadkie działania niepożądane. Wszystkie skutki uboczne podawanego leku należy omówić z lekarzem przed rozpoczęciem terapii. Należy jednak pamiętać, że dotętnicze podanie leku ma na celu zwiększenie jego miejscowej skuteczności przy obniżeniu ogólnych działań

 

Wyniki chemoembolizacji

Nieleczeni, pacjenci z pierwotnym nowotworem wątroby, którzy nie mogą być zakwalifikowani do przeszczepu wątroby lub chirurgicznej resekcji mają przybliżony czas przeżycia od 3-6 miesięcy do kilku lat w zależności od stadium choroby. 

Dla pacjentów z przerzutami do wątroby, czas przeżycia jest podobny ale częściowo również zależy od obecności przerzutów umiejscowionych poza wątrobą. Nawet jeśli za pomocą chemoembolizacji można kontrolować chorobę wątrobie, nowe zmiany mogą pojawić się i rosnąć poza wątrobą. 
Tym nie mniej, u chorych poddawanych chemoembolizacji wzrasta prawie 3 krotnie w porównaniu do pacjentów u których zaprzestano leczenia. 

 

Nowotwory wątroby przy których można używać chemoembolizacji:

Pierwotne nowotwory wątroby

  • Rak wątrobowo-komórkowy (HCC, Hepatocellular Carcinoma)
  • Wewnątrzwątrobowy nowotwór dróg żółciowych (Cholangiocarcinoma)

Wtórne (przerzutowe) nowotwory wątroby

  • Przerzuty raka jelita grubego
  • Przerzuty raka sutka
  • Przerzuty rakowiaka i innych guzów neuroendokrynnych
  • Przerzuty czerniaka gałki ocznej
  • Przerzuty mięsaka

W zależności od ilości i rodzaju guza, chemoembolizacja może być stosowana jako pojedyncza metoda terapeutyczna lub w skojarzeniu z innymi metodami, takimi jak metody chirurgicznej resekcji, chemioterapii, radioterapii lub termoablacji. 

 


 

Poniżej kontakt do placówek w których wykonujemy chemoembolizację w ramach kontraktu z narodowym funduszem zdrowia (NFZ).

 

Europejskie Centrum Zdrowia Otwock
ul. Borowa 14/18
05-400 Otwock
tel. do rejestracji ogólnej: (22) 710 30 10

 


 

A to kilka przykładów zabiegów które wykonaliśmy w przeszłości. Będziemy starali się uaktualniać listę na bieżąco.

 

  Chemoembolizacja raka wątrobowo-komórkowego (hepatic cell carcinoma, hcc)

 


 

Materiały do pobrania dotyczące chemoembolizacji

 

Informator dla pacjentów i formularz świadomej zgody (PDF)

  DC Bead Expert Review - Professor Thomas J Vogl
Ocena ekspercka DC Bead przez Profesora Thomasa J Vogla

 

DC Bead with Irinotecan - DIBIRI for Metastatic Colorectal Cancer
DC Beads z Irinotecanem - DIBIRI w leczeniu przerzutów do wątroby z raka jelita grubego